Zekât Hesaplama Rehberi - Altın ve Mal Varlığı İçin
Zekât nisap miktarı, zekât vermenin farz olması için gereken asgari zenginlik sınırıdır. Türkiye'de Diyanet İşleri Başkanlığı ve Türkiye Diyanet Vakfı (TDV) başta olmak üzere güvenilir kaynaklara göre nisap miktarı 80,18 gram altın (20 miskal) veya bunun güncel piyasa değeri kadardır. (Bazı eski kaynaklarda 85 gram civarı geçse de, Diyanet'in kabul ettiği ölçü 80,18 gramdır.)
Nakit, ticaret malı, birikim: Borç ve temel ihtiyaçlar (ev, araba, günlük giderler) düştükten sonra kalan miktar nisaba ulaşırsa ve üzerinden 1 kameri yıl (yaklaşık 354 gün) geçmişse zekât farz olur.
Zekât Nedir ve Kimler Vermelidir?
Zekât, İslam'ın beş şartından biridir. Belirli bir nisaba ulaşan mal varlığına sahip olan Müslümanların, bu mallar üzerinden belirli bir oranda hayır kurumlarına vermesi farzdır. 2025 yılı için zekât hesaplaması, altın ve gümüş nisabına göre yapılır.
Altın: 85 gram (yaklaşık 210.000 TL)
Gümüş: 595 gram (yaklaşık 18.000 TL)
Altın, para, ticaret malı, borsa, arsa ve diğer varlıklar için güncel nisab ve oranlar
Nisab Miktarları ve Zekât Oranları
Dikkat aşağıdaki hesaplamalar 2025 yılındaki altın gümüş fiyatları baz alınarak yapılmıştır, hesaplamaları mevcut andaki değerlere göre tekrar yapmanız gerekmektedir. Oranlar doğrudur fakat TL fiyat olarak güncel değerleri ele almanız gerekmektedir.| Mal Türü | Nisab Miktarı | Zekât Oranı | Örnek Tutar (TL) | Ödenecek Zekât (TL) |
|---|---|---|---|---|
| Altın | 85 gram | %2,5 | 210.000 TL | 5.250 TL |
| Gümüş | 595 gram | %2,5 | 18.000 TL | 450 TL |
| Nakit / Banka Parası | Altın nisabı kadar | %2,5 | 210.000 TL | 5.250 TL |
| Ticaret Malı | Altın nisabı kadar | %2,5 | 210.000 TL | 5.250 TL |
| Borsa / Hisse Senedi (ticari amaçlı) | Altın nisabı kadar | %2,5 | 210.000 TL | 5.250 TL |
| Arsa / Konut (ticari amaçlı) | Altın nisabı kadar | %2,5 | 210.000 TL | 5.250 TL |
| Ziraî Ürünler (sulama masraflı) | 653 kg buğday | %5 | – | – |
| Ziraî Ürünler (sulamasız) | 653 kg buğday | %10 | – | – |
Hadislerde Altın Nisabı
Sahih hadislerde altın zekâtı nisabı 20 miskal olarak belirtilmiştir. 1 miskal = 4,25 gram kabul edildiğinde bu miktar 80,18 gram saf altın eder.
Zekât oranı sabit %2,5 (40’ta 1) olup, elinizde 1 yıl (hicrî takvim) boyunca 80,18 gramın üzerinde altın varsa zekât farz olur.
22 ayar altın için saf altın karşılığı hesaplanır (%91,6 oranında saf altın kabul edilir).
Altın Zekâtı Hesaplama Tablosu (Gram Bazlı)
| Altın Miktarı (gram) | Nisab Üzeri mi? (Hadis) | Zekâta Tabi Miktar (gram) | Ödenecek Zekât (gram) |
|---|---|---|---|
| 80,18 gram | Nisab (sınır) | 0 gram | 0 gram (zekât yok) |
| 100 gram | Evet | 19,82 gram | 2,5 gram |
| 150 gram | Evet | 69,82 gram | 3,75 gram |
| 200 gram | Evet | 119,82 gram | 5 gram |
| 300 gram | Evet | 219,82 gram | 7,5 gram |
| 500 gram | Evet | 419,82 gram | 12,5 gram |
| 1.000 gram (1 kg) | Evet | 919,82 gram | 25 gram |
| 2.000 gram (2 kg) | Evet | 1.919,82 gram | 50 gram |
| 5.000 gram (5 kg) | Evet | 4.919,82 gram | 122,995 gram |
Nisab miktarı hadislerdeki orijinal değer olan 80,18 gram saf altın olarak alınmıştır. Zekât oranı sabit %2,5’tur.
Zekât Hesaplama Örneği
Durum: Bir kişi 220 gram 22 ayar altın bulunduruyor (1 yıl boyunca elinde kaldı).
Adım 1: Saf altın karşılığı = 220 gram × %91,6 = 201,52 gram saf altın
Adım 2: Nisab 80,18 gram › Zekâta tabi miktar = 201,52 - 80,18 = 121,34 gram
Adım 3: Ödenecek zekât = 121,34 gram × %2,5 = 3,03 gram saf altın
Sonuç: Yaklaşık 3,03 gram altın zekât olarak verilir.
Zekât Kimlere Verilir?
- Fakir ve yoksullar
- Miskinler (hiçbir şeyi olmayanlar)
- Zekât toplamakla görevli memurlar
- Kalbi İslâm’a ısındırılacak olanlar
- Kölelerin azat edilmesi
- Borçlular
- Allah yolunda cihad edenler
- Yolda kalanlar (yolcu)
Diyanet İşleri Başkanlığı, zekâtın bu 8 sınıfa verilebileceğini belirtir. Günümüzde genellikle fakir ve ihtiyaç sahiplerine verilir.
Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur’an-ı Kerim (Tevbe 60) ve fıkıh kaynakları
Bu sayfadaki hesaplamalar 2025 yılı altın ve gümüş fiyatlarına göre hespalanmıştır ve nisab miktarları yaklaşık değerlerdir. Güncel altın fiyatları ile tekrar hesaplayınız.
Güncel döviz ve altın fiyatına göre zekat hesaplamak için Zekat Miktarı Hesaplama sayfasını kullanabilirsiniz.
